R-Sense is een opleidingstraject dat onze bewoners een veilige ruimte biedt om de Belgische samenleving beter te begrijpen en in gesprek te gaan over belangrijke thema’s zoals relaties, grenzen en seksualiteit. Dit initiatief zorgt voor meer autonomie, veiligheid en correcte informatie voor vrouwen in onze opvangcentra.

De opleiding gaat onder meer over interpersoonlijke relaties: vriendschap, koppels, huwelijk, scheiding… maar ook het thema grenzen. Welke gedragingen zijn aanvaardbaar? Hoe herken je ongepast gedrag? En hoe kan je daarop reageren?

Om deze gesprekken kracht bij te zetten maken de begeleiders onder meer gebruik van het vlaggensysteem van Sensoa, een concreet hulpmiddel om situaties te beoordelen en gepaste reacties aan te bieden.

Er wordt ook uitgebreid stilgestaan bij het lichaam en seksualiteit. De nadruk ligt op een open en respectvolle dialoog: het gaat er niet om alle antwoorden te hebben, maar om een kader te creëren waarin vragen gesteld kunnen worden.

Een inspirerende ervaring in Koksijde

De medewerkers van het Fedasil-centrum in Koksijde organiseerden onlangs de R-Sense-opleiding voor een groep Eritrese vrouwen. De Eritrese gemeenschap is momenteel het sterkst vertegenwoordigd in het centrum. Het team organiseerde deze sessie alleen voor vrouwen, om een veilige ruimte te garanderen voor het bespreken van gevoelige onderwerpen.

Drie vrouwelijke trainers en een vrouwelijke tolk begeleidden de groep gedurende drie opeenvolgende woensdagen. Telkens opnieuw met dezelfde deelneemsters werken maakte het mogelijk om geleidelijk een sfeer van vertrouwen en openheid te laten ontstaan. De gesprekken waren boeiend, soms ontroerend, en vaak doorspekt met gelach en gedeelde momenten rond een kop koffie.

Sommige misvattingen, bijvoorbeeld rond anticonceptie of seksuele relaties tijdens de zwangerschap, kwamen in een open geest aan bod. Het team was onder de indruk van de openheid van de deelnemers, onder meer bij gevoelige onderwerpen zoals de verscheidenheid aan affectieve en seksuele oriëntaties. Dankzij de nauwe samenwerking met de tolk konden culturele en taalkundige nuances met respect en precisie worden behandeld.

Dit initiatief kadert in een bredere dynamiek om deze onderwerpen bespreekbaarder te maken in het centrum. Vorige zomer organiseerde het team van Fedasil Koksijde al een sessie voor jongens tussen 13 en 17 jaar. Werken met jongeren rond relaties, respect voor grenzen en toestemming draagt eveneens bij aan een veiligere omgeving voor iedereen.

In totaal werden verschillende teamleden opgeleid volgens het principe “train the trainer”, waardoor het centrum vandaag over collega’s beschikt die deze sessies zelfstandig kunnen begeleiden.

Vrouwelijke bewoners? Fedasil en zijn partners bieden opvang aan 32.400 personen, van wie 13.300 vrouwen. Met andere woorden: meer dan 40% van de personen in onze opvangcentra zijn vrouwen of meisjes – voornamelijk personen in gezinsverband (3 bewoonsters op 4), maar ook vrouwen die alleen zijn gekomen en enkele niet-begeleide minderjarige meisjes. Kwetsbare personen krijgen aangepaste opvang en begeleiding.